Zgodnie z powiedzeniem „nauczając innych – uczymy siebie”, musimy uświadomić sobie, że prawie każdy z nas odgrywa rolę nauczyciela i wychowawcy. To zaś wiąże się z faktem, że w jednakowym stopniu, tak rodzice jak i nauczyciele, odpowiedzialni są za dzieci, które rozpoczynają naukę szkolną. Trzeba mieć przy tym świadomość, że to nowy i nieznany jeszcze etap w ich życiu, któremu często towarzyszy lęk objawiany w różny sposób. Diagnoza tego lęku oraz jego minimalizowanie to zadanie osób, które uczestniczą w procesie edukacji.

„Już niedługo zasiądziecie w szkolnych ławkach. Poznacie nowych kolegów i koleżanki, a także swoją Panią nauczycielkę, która nauczy Was wielu ciekawych rzeczy”. Mniej więcej takie słowa słyszą dzieci, kończące swój pobyt w przedszkolu, a rozpoczynające nowy etap swego życia – okres nauki szkolnej. Słyszą to w dniu, w którym ostatni raz spotykają się z wychowawczyniami i kolegami z przedszkola. Postronny obserwator zauważy w ich oczach lęk przed nieznanym, przed szkołą, jej środowiskiem, przed tym, co jest dla nich wielką niewiadomą. Ale dostrzeże także ciekawość, iskierkę zainteresowania – jak to będzie, jaka jest ta szkoła, co się zdarzy? W tym dniu również rodzice dziecka stają przed nowym, ważnym dla nich doświadczeniem. Wiadomo przecież, że teoretyczne opracowania, określone cele i działania wychowawcze czy edukacyjne, nie zawsze są możliwe do zrealizowania w zderzeniu z codzienną rzeczywistością, z zastaną sytuacją lokalową, kadrową, z posiadanymi środkami czy narzędziami. Poza tym środowisko szkolne jest zupełnie inne i bardziej dynamiczne niż środowisko przedszkolne, w którym działalność opiekuńczo-edukacyjna wydaje się bardziej planowa i ustabilizowana (stałe godziny posiłków, zajęcia w małych grupach, czas odpoczynku itp.), co prowadzi do wysokiego poczucia bezpieczeństwa u dzieci. (...)

Poruszane zagadnienia:

• Zanim pójdziemy do szkoły

• Dojrzałość szkolna

• Idziemy do szkoły

• Błędy rodziców

• Motywacja do nauki

• Współdziałanie rodziców i nauczycieli

• Podsumowanie

Współczesna szkoła powinna być miejscem autentycznego i wszechstronnego rozwoju, dokonującego się dzięki aktywnemu uczestnictwu w pracach intelektualnych i działalności społecznej. Instytucja ta stanowi najważniejsze środowisko pozarodzinne, które winno być przyjazne dziecku, stać się terenem pożądanych zmian jego osobowości i rozwoju zdolności. Szczególną rolę należy przypisać tu nauczycielowi jako osobie znaczącej13. Pożądana jest zatem dbałość o jego szersze niż tylko dydaktyczne kompetencje, aby mógł diagnozować zarówno problemy, potrzeby, jak i możliwości dziecka.

Oczywiście nie da się przewidzieć wszystkiego, co w przyszłości może zdarzyć się w szkole, nie można także całkowicie uniknąć przed nią lęku. Na pewno jednak poprzez wcześniejsze rozmowy z przyszłym uczniem, w których bezstronnie przedstawimy mu realia szkoły, przynajmniej częściowo możemy zminimalizować lęk przed przekroczeniem jej progu. Wszystkie osoby, które bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w procesie edukacji dzieci, powinny dążyć do jednego celu – do tego, aby każdy uczeń traktował szkołę jak swój drugi dom, w którym spędza dużą część swojego życia i gdzie, podobnie jak w rodzinie, nie powinien czuć strachu, zagrożenia i lęku.