Sztuki walki jako źródło inspiracji w pracy nauczycieli wychowania fizycznego, trenerów i instruktorów (cz. 6)
Kinga Klaś-Pupar
Podstawowe pozycje w chińskich sztukach walki jako element treningu kończyn dolnych
Opanowanie poprawnych postaw w chińskich sztukach walki stanowi niezmiernie ważny element treningu podstawowego. Przyszły wojownik uczy się prawidłowych pozycji i zasad poruszania się, by na ich podstawie budować bojowe elementy systemu, takie jak kopnięcia, uderzenia czy rzuty. Bez solidnego przepracowania podstaw nie ma możliwości przejścia do bardziej skomplikowanych zestawów ćwiczeń oraz do zastosowań bojowych.
Adepci ćwicząc podstawowe pozycje nóg, wzmacniają mięśnie kończyny dolnych, poprawiają mobilność i elastyczność, wypracowują dobrą stabilizację kręgosłupa i stawów obwodowych. Wszystkie te elementy stanowią również podstawę nowoczesnych systemów pracy nad sprawnością ruchową, jak na przykład FMS® (Functional Movement System), w których ważnym aspektem jest nacisk na wypracowanie prawidłowych nawyków ruchowych. Chińscy mistrzowie wiedzieli już o tym od wieków, warto dzisiaj czerpać z ich wiedzy oraz doświadczenia i wykorzystać elementy sztuk walki w pracy z dziećmi i młodzieżą.
Pozycja Si Liu Bu (Ryc. A i B)
Pozycja Si Liu Bu w tłumaczeniu na język polski to pozycja Czterdzieści / Sześćdziesiąt lub Cztery / Sześć, ze względu na rozłożenie 40% ciężaru ciała na nodze wykrocznej i 60% ciężaru na nodze zakrocznej. W wersji na lewą stronę, lewa noga, lekko zgięta w kolanie usytuowana jest z przodu, ze stopą ustawioną palcami na wprost, prawa noga z mocniej zgiętym kolanem znajduje się z tyłu, a palce jej stopy skierowane są w przód w skos, biodra lekko otwarte w prawo, tułów prostopadle do podłoża, ręce na biodrach (Ryc. A i B).
Ćw. 1. (Ryc. 1a do 1f)
Pozycja Deng Shan Bu na prawą stronę – prawa noga, zgięta w kolanie z przodu, ze stopą ustawioną palcami na wprost, lewa noga z wyprostowanym kolanem z tyłu, z palcami skierowanymi w przód w skos, 60% ciężaru ciała na nodze wykrocznej, 40% na nodze zakrocznej, tułów prostopadle do podłoża, ręce wyciągnięte w przód, ustawione równolegle do podłoża (Ryc. 1a i 1b). Przejście do pozycji Si Liu Bu poprzez przeniesienie ciężaru ciała na nogę zakroczną i otwarcie bioder w lewo, ręce opadają w dół z jednoczesnym ustawieniem dłoni wewnętrzną stroną w górę (Ryc. 1c i 1d). Uniesienie i przeniesienie ramion bokiem w przód z ponownym odwróceniem dłoni grzbietem w górę (Ryc. 1e i 1f) i skierowanie ich do przodu z równoczesnym powrotem do pozycji Deng Shan Bu (Ryc. 1a i 1b). Powtórzyć 10 razy, zmienić stronę i wykonać kolejne 10 powtórzeń.
Ćw. 2. (Ryc. 2a do 2f)
Pozycja Deng Shan Bu na lewą stronę – lewa noga z przodu, kolano zgięte, palce stopy skierowane na wprost, prawa noga z tyłu, kolano wyprostowane, palce stopy ustawione w przód w skos, rozłożenie ciężaru 60% na nodze wykrocznej, 40% na nodze zakrocznej, tułów wyprostowany, lewa ręka z boku ciała, ułożona grzbietem do środka i palcami w przód, prawa ręka zaciśnięta w pięść, skierowana w przód w skos (Ryc. 2a i 2b). Przejście do pozycji Si Liu Bu poprzez lekki skręt bioder w prawo i przeniesienie ciężaru w tył z równoczesnym ściągnięciem prawej pięści skierowanej wnętrzem w górę do biodra i ułożeniem lewej ręki przy prawym barku z otwartą dłonią skierowaną wnętrzem w prawo i palcami do góry (Ryc. 2c i 2d). Następnie blok lewą ręką nad kolanem i przesunięcie ręki w bok (Ryc. 2e i 2f) oraz wykonanie uderzenia prawą ręką w brzuch z przejściem do pozycji wyjściowej (Ryc. 2a i 2b). Powtórzyć 10 razy na obie strony.
Pozycja Zuo Pan Bu (Ryc. C i D)
Pozycja Zuo Pan Bu w tłumaczeniu na język polski to pozycja skrzyżna. Ciężar ciała w tej pozycji spoczywa na przedniej nodze, której stopa ustawiona jest w skos na zewnątrz, druga noga opiera się palcami o podłoże, kolano nogi zakrocznej zbliża się do pięty nogi wykrocznej, tułów wyprostowany skierowany w przód w skos, ręce na biodrach (Ryc. C i D).
Ćw. 3. (Ryc. 3a do 3f)
Pozycja Ma Bu, ręce zaciśnięte w pięści, skierowane wnętrzem w górę i ułożone na biodrach (Ryc. 3a i 3b). Skręt ciała i prawej stopy zgodnie z ruchem wskazówek zegara o około 90 stopni, przeniesienie całego ciężaru ciała na nogę prawą i oderwanie lewej pięty od podłoża (Ryc. 3c i 3d). Powrót do pozycji Ma Bu (Ryc. 3a i 3b) i wykonanie ćwiczenia na lewą stronę (Ryc. 3e i 3f). Powtórzyć 10 razy.
Ćw. 4.
Pozycja wyjściowa i ruch jak w ćw. 3, tylko z pozycji skrzyżnej powrót do pozycji Ma Bu podskokiem - odbicie z obu nóg, obrót ciała w powietrzu i lądowanie na dwie nogi z równym rozłożeniem ciężaru. Powtórzyć 10 razy na każdą stronę.
Dodając dynamiczne elementy do treningu podstawowych pozycji w chińskich sztukach walki oraz utrudniając ćwiczenia pod względem koordynacyjnym pracą kończyn górnych, należy brać pod uwagę stopień zaawansowania ćwiczących, ich wiek oraz warunki przestrzenne, tak by zajęcia były całkowicie bezpieczne dla uczestników.
Zdjęcia: Zbigniew Pupar